Un sondagmorgen in de sestiger jaren. Un paar ouwe seunen sitte in de VISSERSBEURS in de Suderstraat. Ut cafe van Frekie Houtman. Even 'één hale'. Hun fietsen staan buuten geduldig te wachten.
 

Waar de golven tegen de sédyk anbeuke,
en ut gelûd fan de misthoarn klinkt die een coaster binnenloadst,
Waar jonge meiden op de Voorstraat omhange,
en de twee kerktorens neersien op ouwe straten en stegen,
Daar binne de Harlingers thûs,
de ene riek en de ander su arm as een lûs.

 


Dit waren mien buren. Se warenaltied su blied as ik tuus kwam.
 
Een verhaal van vroeger

e DESPINA leit, met langssij de HOLLAND, in de Nieuwe Willemshaven.

Op vrijdag 3 augustus 1956 vaart dur een Costaricaans skip 25 mijl noord oostelijk van Tessel. Ut is ut stoomskip DESPINA en meet 1184 brutoton. Ut is bout in 1921. Een oud vies skip waar de bemanning voor een dagloan van 10 gulden op werkte.   De DESPINA het een lading grenenhout aan boord en was op weg van Leningrad  naar Piraeus in Griekenland. De kapitein van ut skip was Caros Ponticos, een 66 jaar oude Griek. Dur binne twee Duutse stokers aan boord. De 36 jarige Günther Kriekhaan en de 37 jarige Franz Heklert. Oorspronkelijk kwamen disse beide mannen uut Königsberg de voormalige hoofdstad van Oost Pruisen.

Boven Tessel begon de deklast van de DESPINA te skuuven en brak de roerketting. De beide Duutsers sorgden voor radio contact met Doeksen op Terskelling. Dese stuurden de HOLLAND en disse sleepboat bracht ut skip naar de haven van Harlingen.  Aan boord van de ouwe Costaricaan krije de kapitein en de twee Duutse stokers spul. De Harllinger plisie het de beide stokers van boord haalt.

Disse Duutsers waren ontsnapt uut een Russich krijgsgevangenenkamp. Se waren tiedens de tweede wereldoorlog gevangen nomen deur de Russen.  Se waren dus op weg naar huus. Se binne bij Nieuweschans over de grens set. Hoe hun verhaal verder gaan is weet ik niet. Königsberg lag voor de oorlog in Oost Pruisen. Dur is bij de terugtocht van ut Duutse leger hevig om vochten en is grotendeels verwoest. Na de oorlog verviel ut gebied an Rusland en de naam van de stad werd Kaliningrad. Dus as se ooit tuuskomen binne?

In Harlingen is de roerketting van de DESPINA repareert en daarna is ut skip naar Amsterdam gaan om de deklast hout te lossen.  In 1957 komme we ut skip weer tegen in de boeken as de Libanese ARIANA. In 1960 is ut sloopt bij Sveti Kajo(Split) in Joegoslavië.
 



In 1921 bout voor Lauritzen as NIOBE. In 1942 herdoopt as NINNA. In mei 1942 loopt se op een mijn in de Baltische Zee en zinkt. Hersteld in Nakskov en komt as NINNA LAU weer  in de vaart. In 1948 herdoopt as NINNA DAN. Eigenaar is dan nog steeds Lauritzen uut Denemarken. In 1955 wurdt de naam  DESPINA as se naar CostaRica verkocht wurdt. In 1957 komt se as ARIANA onder de Libanese vlag en in 1960 wurdt se sloopt.

 



Ut is weer winter. Voor wie nog van gewoan wandelen houdt en oek us in straten en steegjes van Harlingen wil sien staan dur nog wel wat oude panden die nog niet restaureert binne. Su as bovenstaande gebou op de hoek van de Spinstraat en de Steenhouwersstraat.
 


Disse ouwe houtstekken binne opoffert aan de drang van rieke Westerlingen om in een "ydillisch havenstadje" te woanen. Maar as je wel us naar de oudere Harlingers luustere weet je wel dat ut leven in Harlingen nooit ydillisch weest is.
 


Je mutte wel wat een romantische inslag hewwe om sun steegje, wat naast de katholieke kerk leit, mooi te vienen. In ut gebou links sat an ut einde van de negentiende eeuw de drukkerij van de Harlinger Krant. Later werd suks as woanhuus bruukt en weer later verkrotte de hele saak .
 


Dit is oek sun prachtig pand. Skilderachtig noem je suks. Nog nooit restaureert. Maar su as ik al sei je mutte dur van houe. Meensen die van boeken van Charles Dickens houe vienne dit wel mooi. Lekker struune deur de ouwe binnenstad en sonder "Nordic Walking" stokken.  
 


Dit ouwe wagenhuus herrinnere veul Harlingers sich nog wel. Ut is helaas oek sloopt in 1980 om plaaats te maken voor ut plan Almenum. Daarachter kan je nog één van de oude gashouders van de gasfabriek sien.
 


En dan nog een plaatsje van ut Franekerend. Dit was vroeger de plaats waar de beurtskepen naar de steden en dorpen om Harlingen heen vertrokken.
 
 

Een SPREUK:

CHAOS NEIGT NAAR ORDE,
ORDE NEIGT NAAR CHAOS

en dan nog een Duitse Spreuk:

EIN KLEINE GEIST HäLT ORDNUNG

EIN GROSSE GEIST UBERSIEHT DEN CHAOS

WIE ZIJN GEMAK NIET ZOEKT IS LUI.